บาร์โค้ด (Barcode) คืออะไร? ประเภท 1D และ 2D และการใช้ในคลังสินค้า
บาร์โค้ดคือรหัสที่แสดงเป็นแถบเส้นหรือลายจุด ให้เครื่องอ่านข้อมูลได้ทันทีแทนการพิมพ์ด้วยมือ บทความนี้อธิบายประเภทบาร์โค้ด 1D และ 2D ที่พบบ่อย รหัสมาตรฐาน GS1 และวิธีใช้บาร์โค้ดในคลังสินค้าให้ได้ประโยชน์สูงสุด
คำตอบสั้น: บาร์โค้ด (Barcode) คือการแสดงข้อมูล เช่น รหัสสินค้า ในรูปแบบที่เครื่องสแกนอ่านได้ทันที มี 2 กลุ่มหลัก คือ บาร์โค้ด 1 มิติ (1D) แบบแถบเส้น เช่น EAN-13 และ Code 128 และ บาร์โค้ด 2 มิติ (2D) แบบลายจุดสี่เหลี่ยม เช่น QR Code และ DataMatrix ในคลังสินค้า บาร์โค้ดใช้ยืนยันสินค้าและตำแหน่งทุกครั้งที่รับ ย้าย หยิบ และส่ง ทำให้ข้อมูลถูกต้องและเร็วกว่าการคีย์
บาร์โค้ดมีกี่ประเภท?
| ประเภท | ลักษณะ | ตัวอย่างการใช้ |
|---|---|---|
| EAN-13 / UPC | 1D ตัวเลข 13 หรือ 12 หลัก | สินค้าขายปลีก หน้าร้านและ Marketplace |
| Code 128 | 1D เก็บได้ทั้งตัวอักษรและตัวเลข | ฉลากในคลัง ตำแหน่งจัดเก็บ ใบส่งของ |
| ITF-14 | 1D สำหรับหน่วยขนส่ง | ลังหรือกล่องใหญ่ |
| QR Code | 2D เก็บข้อมูลได้มาก | ลิงก์เว็บไซต์ การชำระเงิน ข้อมูลสินค้า |
| DataMatrix | 2D ขนาดเล็กมาก | ชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ ยา และอุปกรณ์การแพทย์ |
รหัส GS1 และเลข 885 คืออะไร?
GS1 คือองค์กรที่กำหนดมาตรฐานรหัสสินค้าสากล บาร์โค้ดสินค้าขายปลีกแบบ EAN-13 ใช้รหัสจากระบบนี้ เลขสามหลักแรก 885 เป็นรหัสที่ GS1 กำหนดให้ประเทศไทย ซึ่งบอกประเทศขององค์กรที่ออกรหัส ไม่ได้บอกว่าสินค้าผลิตที่ไหน ผู้ผลิตที่ต้องการบาร์โค้ดมาตรฐานสำหรับขายปลีกต้องสมัครกับ GS1 ของประเทศตน
บาร์โค้ดใช้ในคลังสินค้าอย่างไร?
รับสินค้า
สแกนสินค้าเทียบแผนรับ สินค้าที่ไม่มีบาร์โค้ดให้พิมพ์ฉลากของคลังติด
จัดเก็บ
สแกนบาร์โค้ดที่ตำแหน่งชั้นวางเพื่อยืนยันที่เก็บ
หยิบ
สแกนทั้งตำแหน่งและสินค้า ถ้าผิดระบบเตือน
ตรวจนับ
สแกนนับตามตำแหน่ง ระบบเทียบยอดให้ทันที
จัดส่ง
สแกนตรวจก่อนแพ็กและก่อนขึ้นรถ
บาร์โค้ดให้ประโยชน์เต็มที่เมื่อสแกนครบทุกขั้นตอน ถ้าบางขั้นตอนยังจดมือหรือคีย์ย้อนหลัง ข้อมูลจะคลาดที่ขั้นตอนนั้น
อุปกรณ์และระบบที่ใช้
บาร์โค้ด 1D อ่านได้ด้วยเครื่องสแกนเลเซอร์หรือ Imager ส่วน 2D ต้องใช้ Imager หรือกล้อง อ่านวิธีเลือกเครื่องสแกน สำหรับระบบคลัง ci.Himalayas/Base สแกนบาร์โค้ดผ่านสมาร์ทโฟน Android และ WMS Standard ทำงานผ่าน Handheld แบบไร้สาย พร้อมพิมพ์ฉลากบาร์โค้ดให้สินค้าที่ไม่มีบาร์โค้ดตอนรับเข้า ถ้าสนใจ RFID เทียบกับบาร์โค้ดได้ที่ RFID คืออะไร
คำถามที่พบบ่อย: บาร์โค้ด
บาร์โค้ดคืออะไร?
คือการแสดงข้อมูล เช่น รหัสสินค้า เป็นแถบเส้นหรือลายจุดที่เครื่องสแกนอ่านได้ทันที ใช้แทนการพิมพ์ข้อมูลด้วยมือ
บาร์โค้ด 1D กับ 2D ต่างกันอย่างไร?
1D เป็นแถบเส้นเก็บข้อมูลได้น้อย ส่วน 2D เช่น QR Code และ DataMatrix เก็บข้อมูลได้มากกว่าในพื้นที่เล็ก และต้องใช้เครื่องอ่านแบบ Imager หรือกล้อง
เลข 885 บนบาร์โค้ดหมายถึงอะไร?
เป็นรหัสที่ GS1 กำหนดให้ประเทศไทย บอกประเทศขององค์กรที่ออกรหัส ไม่ได้บอกประเทศที่ผลิตสินค้า
สินค้าไม่มีบาร์โค้ดทำอย่างไร?
พิมพ์ฉลากบาร์โค้ดภายในของคลังติดตอนรับสินค้า ผูกกับรหัสสินค้าในระบบ
อัปเดตเนื้อหา: ตุลาคม 2026 โดยทีมซีเน็ท (ประเทศไทย)
